Osnovno znanje

Sticanje znanja uključuje kompleksne kognitivne procese: percepciju, učenje, komunikaciju, asocijaciju i rezonovanje. Termin znanje se, takođe, koristi da se izrazi sigurno razumjevanje subjekta, sa mogućnosti da se njime (znanjem) poslužimo u određene svrhe.

Idemo od početka…

АBECEDA

Abeceda ili alfabet je skup simbola po imenu slova kojima se kodificira pisani jezik.
Riječ abeceda dolazi od imena četiri prva slova latinskog alfabeta: a, be, ce i de (na latinskom jeziku ABECEDARIVS). Sinonim alfabet ima porijeklo u imenima slova alfa (α) i beta (β) koja su dva prva slova grčkog alfabeta.

Svaki jezik posjeduje vlastiti sistem za kodiranje koji može biti specifičan za samo taj jezik ili varijacija nekog drugog sistema. Tako naprimjer sve abecede koje se koriste u Zapadnoj Evropi vuku porijeklo od klasičnog latinskog alfabeta. S druge strane, i latinski alfabet i ćirilični alfabet vuku porijeklo od grčkog alfabeta koji je nastao od feničkog alfabeta.

Latinica je jedna od tekovina koje je moderni svijet naslijedio od Rimljana. To je najprije bio naziv za pismo Rimljana. Latinski se alfabet razvio iz grčkoga, a grčki iz feničkog. Prilagodivši grčke znakove glasovnim potrebama svog jezika, latinski je alfabet u početku imao 21 slovo:
A B C D E F G H I K L M N O P Q R S T V X

Bosanska latinica se sastoji od 30 slova, od kojih su 3 digrafa (Dž, Lj, Nj). Bosanska latinica je doživjela mnoge promjene kroz vijekove, a u sadašnjem obliku se ustalila na početku 20. vijeka. Napravljena je na temelju češke verzije latinice.

Latinica, također poznato kao “rimska abeceda”, je najpopularnije pismo u svijetu, službeno pismo bosanskog jezika i većine jezika Zapadne i Srednje Evrope, kao i područja Svijeta gdje su vladale evropske zemlje u 19. vijeku. U bosanskom jeziku, abeceda se sastoji od ovih slova:

A / a
- 1. slovo bosanske abecede. Označava niski srednji samoglasnik.
B / b
- 2. slovo bosanske abecede. Označava zvučni bilabijalni okluzivni suglasnik.
C / c
- 3. slovo bosasnke abecede. Označava bezvučni dentalni afrikatni suglasnik.
Č / č
- 4. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni alveopalatalni afrikatni suglasnik. U abecedu ga je uveo Ljudevit Gaj iz češkog, a koristi se i u abecedama hrvatskog, slovenskog, slovačkog, litvanskog, letonskog i bosanskog jezika.
Ć / ć
- 5. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni palatalni afrikatni suglasnik. Koristi se i u poljskoj abecedi, iz koje je i preuzeto. Za svoju grafiju preuzeli su ga i Bosanci.
D / d
- 6. slovo bosanske abecede. Označava zvučni dentalni okluzivni suglasnik.
Dž /dž
- 7. slovo bosanske abecede. Označava zvučni alveopalatalni afrikatni suglasnik. Jedan je od tri digrama u bosanskoj abecedi, uz LJ i NJ. Pojavljuje se uglavnom u posuđenicama, osobito turcizmima i anglizmima. Ovo se slovo koristi i u latiničnim formama srpskog i makedonskog jezika.
Đ / đ
- 8. slovo bosanske abecede. Označava zvučni palatalni afrikatni suglasnik. Koristi se i u abecedama vijetnamskog (gdje se čita slično hrvatskom d), laponskog, srpskog i hrvatskog jezika.
E /e
- 9. slovo bosanske abecede. Označava prednji srednje visoki samoglasnik.
F / f
- 10. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni labiodentalni frikativni suglasnik.
G / g
- 11. slovo bosanske abecede. Označava zvučni velarni okluzivni suglasnik.
H / h
- 12. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni velarni frikativni suglasnik.
I / i
- 13. slovo bosanske abecede. Označava prednji visoki samoglasnik.
J / j
- 14. slovo bosanske abecede. Označava palatalni aproksimativni sonantni suglasnik.
K / k
- 15. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni velarni okluzivni suglasnik.
L / l
- 16. slovo bosanske abecede. Označava lateralni likvidni dentalni suglasnik.
LJ / lj
- 17. slovo bosanske abecede. Označava umekšani palatalni suglasnik. Lj je dvostruko slovo nastalo udruživanjem slova l i j.
M / m
- 18. slovo bosanske abecede. Označava bilabijalni nazalni suglasnik.
N / n
- 19. slovo bosanske abecede. Označava dentalni nazalni suglasnik.
NJ / nj
- 20. slovo bosanske abecede. Označava umekšani palatalni suglasnik. Nj je dvostruko slovo nastalo slivenom artikulacijom slova n i j.
O / o
- 21. slovo bosanske abecede. Označava stražnji srednje visoki samoglasnik.
P / p
- 22. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni bilabijalni okluzivni suglasnik.
R / r
- 23. slovo bosanske abecede. Označava vibrantni, likvidni alveolarni sonant, suglasnik i samoglasnik.
S / s
- 24. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni dentalni frikativni suglasnik.
Š / š
- 25. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni alveopalatalni frikativni suglasnik.
T / t
- 26. slovo bosanske abecede. Označava bezvučni dentalni okluzivni suglasnik.
U / u
- 27. slovo bosanske abecede. Označava stražnji visoki samoglasnik.
V / v
- 28. slovo bosanske abecede. Označava zvučni labiodentalni frikativni suglasnik.
Z / z
- 29. slovo bosanske abecede. Označava zvučni dentalni frikativni suglasnik.
Ž / ž
- 30. slovo bosanske abecede. Ž označava zvučni, alveo-palatalni, frikativni suglasnik.

АЗБУКА

Ћирилица је писмо које користе слиједећи славенски језици (неки искључиво, а неки равноправно уз латиницу): * руски * украјински * бјелоруски * македонски * бугарски * српски (уз латиницу) * босански (уз латиницу) као и већи број других језика бившег Совјетског Савеза, Азије и источне Еуропе. Ћирилицу је према једном мишлењу измислио Климент Охридски, Ћирилов и Методов ђак, али ова тврдња је спорна. Неспорно је да су Ћирил и Метод измислили глагољицу.

Азбука (глаг. аз и буки- прва два слова азбуке) је назив за глагољичку и ћириличну абецеду. Слова у представљају ријечи које творе дугу реченицу; прва четири слова азбуке аз, буки, виеде, глагољи – ја који познајем слова.

Idemo dalje…

• Znanje: Logos

• Nevjerovali ili da

• Najlakši kviz na svijetu?

• Životne priče Darija Džamonje

• Meša Selimović: Derviš i smrt

• Još znanja
• Još iz mozga